Α΄ Δημοτικού: Μια νέα πρόκληση

Η ολοκλήρωση της φοίτησης μετά από ένα ή δύο χρόνια ανάλογα αν παρακολούθησε το πρόγραμμα του Νηπιαγωγείου, μόνο ως Νήπιο, υποχρεωτικά  ή και ως Προνήπιο, προαιρετικά, σηματοδοτεί το τέλος μιας ευχάριστης περιόδου της Προσχολικής Αγωγής αλλά και την αρχή μιας νέας πιο δημιουργικής αλλά και ιδιαίτερα απαιτητικής στο Δημοτικό Σχολείο.

Τα μεγέθη τώρα αλλάζουν και αυτό δημιουργεί αγωνία αλλά και άγχος. Το «μικρό σακίδιο» της πλάτης με αποκλειστικό περιεχόμενο το κολατσιό αντικαθίσταται από τη «μεγάλη και δυσβάστακτη σχολική τσάντα» με μοναδικό περιεχόμενο τα βιβλία.  Το «μικρό σχολείο», κτηριακά, στα μάτια του μικρού μαθητή/τριας αντικαθίσταται από ένα «μεγαλύτερο σχολείο», η μία και μοναδική Νηπιαγωγός δίνει την θέση της σε πολλούς και άγνωστους Εκπαιδευτικούς, το  «μικρό» διδακτικό ωράριο αυξάνει και γίνεται πιο απαιτητικό αλλά και η μικρή αυλή με τα λίγα παιδιά γίνεται μεγάλη με πολλά και διαφορετικών ηλικιών παιδιά.

Οι νέες προκλήσεις δημιουργούν ευκαιρίες για να διδάξουμε στα παιδιά την τέχνη της προσαρμογής μιας και σε  όλη του τη ζωή θα υπάρχουν αλλαγές που θα χρειάζεται να τις διαχειριστεί. Ο τρόπος αντιμετώπισης και διαχείρισης των αλλαγών που συμβαίνουν στη ζωή του παιδιού έχει σχέση με τον τρόπο αντίληψης των γεγονότων από τους γονείς. Γονείς και παιδιά αποτελούν συγκοινωνούντα δοχεία με αποτέλεσμα οι γονείς που αντιδρούν με πανικό να μεταδίδουν άγχος στο παιδί τους ενώ γονείς που αντιμετωπίζουν τα γεγονότα σαν ευκαιρίες για καθοδηγούμενη συνεργασία καθιστούν με το χρόνο το παιδί ανεξάρτητο και αυτόνομο.

Για να αποτελέσει, η μετάβαση από το Νηπιαγωγείο στο Δημοτικό Σχολείο, ευκαιρία χρειάζεται οι γονείς να στηρίξουν, να ενθαρρύνουν, να συνεργαστούν, να βοηθήσουν και να μεταδώσουν στο παιδί τους τον ενθουσιασμό για το ¨σχολείο¨ που θα του μάθει να γράφει και να διαβάζει και παράλληλα επιβάλλεται να αποφύγουν  φράσεις που φορτίζουν αρνητικά όπως «θα πας σχολείο, θα δεις τι θα σου κάνει ο δάσκαλος…» κ.α..

Ας ενισχύσουμε το παιδί στο νέο του ξεκίνημα για να νιώσει ότι το σχολείο είναι ένας τόπος χαράς και δημιουργίας.

 

Διακοπές: Γονείς και παιδιά μαζί

24 ώρες μαζί. 5 ημέρες, μια εβδομάδα, 10 ημέρες, 15 ημέρες, όσο κρατούν οι διακοπές, μαζί. Όλη η οικογένεια. Μαζί στο αυτοκίνητο για πολλές ώρες, μαζί στο ίδιο δωμάτιο για πολλές μέρες, μαζί στο φαγητό, μαζί στην παραλία και στο μπάνιο, μαζί στο παιχνίδι, μαζί στον περίπατο, μαζί και στον ύπνο.

Πόσο εύκολη είναι η συμβίωση; Είμαστε προετοιμασμένοι για αυτή ή οι διακοπές θα γίνουν η αιτία για καθημερινούς εκνευρισμούς και τσακωμούς; Οι διακοπές είναι χρόνος και τόπος εντάσεων ή ευκαιρία για να χαρεί και να επικοινωνήσει η οικογένεια;

Είτε είναι η πρώτη φορά είτε είναι πολλοστή το μυστικό είναι η οργάνωση. Η οργάνωση των διακοπών αποτελεί το κλειδί της επιτυχίας εξασφαλίζοντας σε όλα τα μέλη της οικογένειας αυτό που επιθυμούν από τις διακοπές τους.

Τελικά είναι μαρτύριο ή ευχαρίστηση; Εσείς αποφασίζετε. Εμείς σας παραθέτουμε κάποιες συμβουλές  για ευχάριστες και δημιουργικές διακοπές:

  1. Το σύνθημα των διακοπών

Αποφασίστε το σύνθημα των διακοπών σας. Επικοινωνώ, διασκεδάζω, γελάω, μαθαίνω, παίζω, περπατώ, ασκούμαι, χαλαρώνω, αγγίζω, μυρίζω, γεύομαι, ανακαλύπτω, βλέπω, απολαμβάνω κ.α. είναι ρήματα που θα περιλαμβάνει το σύνθημα για να προσανατολιστείτε στον κόσμο των διακοπών.

Οι διακοπές χρειάζεται να είναι μια γλυκιά και όμορφη εμπειρία προσφέροντας σπουδαίες επιλογές για τη διασκέδαση, την απασχόληση των μικρών ταξιδιωτών και την ξεκούραση μικρών και μεγάλων.

  1. Γονείς: Γίνετε παιδιά

Αφουγκραστείτε τις επιθυμίες των παιδιών σας. Κάντε τα παιδιά σας αρχηγούς της περιπέτειας και ακολουθήστε σαν παθιασμένοι οπαδοί. Γίνετε παιδιά. Κάπου κάπου, ανάλογα με την ηλικία τους, δώστε τους πρωτοβουλίες και σταθείτε δίπλα τους, διασφαλίζοντας την ασφάλεια στην περιπέτεια.

  1. Οργάνωση

Επιλέξτε τον προορισμό και δώστε σημασία στη λεπτομέρεια. Σχεδιάστε προσεκτικά το καθημερινό πρόγραμμα ώστε να ισορροπεί ανάμεσα στη δράση και στην χαλάρωση. Ακρότητες θα ευνοήσουν και θα πυροδοτήσουν εκνευρισμούς που θα χαλάσουν τη διάθεση.

Λάβετε υπόψη τη διάρκεια του ταξιδιού και πραγματοποιήστε στάσεις για ξεκούραση. Κατά τη διάρκεια των διακοπών το παιχνίδι επιβάλλεται να έχει εξέχουσα θέση και καλό είναι να συνοδεύεται και από παιδαγωγικούς στόχους εκμεταλλευόμενοι τα ερεθίσματα του περιβάλλοντος.

  1. Συμμετοχή των παιδιών

Στην οργάνωση των διακοπών συνεργαστείτε με τα παιδιά σας, ανάλογα με την ηλικία τους, για την επιλογή και κατάστρωση του προγράμματος. Συμμετέχω σημαίνει αναλαμβάνω και την ανάλογη ευθύνη καλλιεργώντας παράλληλα και την υπευθυνότητα και την έκφραση των επιθυμιών. Μη στέκεστε ένα βήμα πιο μπροστά από τα παιδί σας και μη προσφέρετε πράγματα χωρίς να σας τα ζητήσει ή να τα επιθυμήσει.

  1. Παιχνίδι και δραστηριότητες για τα παιδιά

Κάντε τις διακοπές ¨παιδική χαρά για μικρούς και μεγάλους¨. Παίξτε μαζί τους μπάλα, κάντε ποδήλατο, κολυμπήστε σε ζεστές, ρηχές και υπήνεμες αμμουδιές. Περπατήστε χαλαρά στην πόλη ή το χωριό, περπατήστε στα στενά δρομάκια, θαυμάστε την αρχιτεκτονική, ξεκουραστείτε σε κάποιο γραφικό ξωκλήσι, ανάψτε το κεράκι και απολαύστε τη δροσιά του ναΐσκου, μιλήστε τους για τη μεγάλη ποικιλία των δέντρων και των φυτών που ευδοκιμούν στην περιοχή που επισκέπτεστε. Αφήστε τα παιδιά να σκαρφαλώσουν σε χαμηλά δέντρα ή να παίξουν στις όχθες του ποταμού,  ¨τρυπώστε¨, αφού ζητήσετε την άδεια, σε εργαστήρια (αγγειοπλαστικής, αργυροχρυσοχοΐας κ.α.),  σε φούρνους, σε νερόμυλους και σε χώρους μη οικείους για τα παιδιά. Αφήστε τα να αγγίξουν, να μυρίσουν, να γευτούν μα πάνω απ΄ όλα να ονειρευτούν. Επισκεφτείτε μουσεία, παρακολουθήστε παραστάσεις, καλλιτεχνικές δραστηριότητες, μιλήστε για τη σπουδαία ιστορία του τόπου και φτιάξτε παραμύθια που μαγεύουν και παιδαγωγούν.

  1. Ζωγραφίστε μαζί

Ελάτε ακόμα πιο κοντά σαν οικογένεια. Ζωγραφίστε μαζί. Αποτυπώστε τις εμπειρίες σας και τα συναισθήματά σας με χρώματα. Ξυλομπογιές, νερομπογιές, μαρκαδόροι, ας γίνουν τα εργαλεία για να δώσετε χρώμα στην οικογενειακή σας ζωή.

  1. Φωτογραφηθείτε σαν οικογένεια

Τραβήξτε φωτογραφίες και κρατήστε ζωντανές τις στιγμές από τις διακοπές. Η αποτύπωση θα κρατήσει βαθιά χαραγμένες τις διακοπές και θα είναι πιο εύκολη η ανάκληση των συναισθημάτων που βιώσατε.

  1. Αναπτύξτε τις κοινωνικές δεξιότητες των παιδιών

Πείτε καλημέρα στους γείτονές σας ή στο προσωπικό του ξενοδοχείου. Μοιραστείτε το χώρο ή το τραπέζι του φαγητού με άλλους παραθεριστές. Κάντε νέες γνωριμίες και διατηρείστε τες στο χρόνο. Το χαμόγελο, η ευγένεια και καλή διάθεση ας είναι οι πρωταγωνιστές των σχέσεων. Τα παιδιά σας θα σας μιμηθούν συμβάλλοντας έτσι στην κοινωνικοποίησή τους.

  1. Ηρεμήστε και ανανεωθείτε ως γονείς και ως ζευγάρι

Την ώρα που τα παιδιά χαίρονται την ξεγνοιασιά και το παιχνίδι εσείς απολαύστε το βιβλίο σας, τον καφέ σας ή την παρέα σας μέσα σε ένα περιβάλλον  ηρεμίας και γαλήνης.

Μη ξεχάσετε το ταίρι σας. Ευκαιρία να ανανεωθείτε ως ζευγάρι. Φροντίστε ο ένας τον άλλο και αναζωπυρώστε τη σχέση σας. Νιώστε τη λαχτάρα του φλερτ όταν πρωτογνωριστήκατε και κάντε τη πυξίδα στη ζωή σας.

  1. Να ξανάρθουμε: Οι διακοπές πέτυχαν

Φράσεις όπως ¨να μείνουμε κι άλλο¨, ¨να ξανάρθουμε¨, ¨πότε θα ξανάρθουμε;¨  μας δείχνουν ότι η συνταγή πέτυχε. Κάντε τον ενθουσιασμό ¨μαγιά¨ και χρησιμοποιήστε την όταν επιστρέψετε στο σπίτι σας  μέχρι τις επόμενες  διακοπές.

 

Να θυμάστε: Η ευτυχία, η χαρά και οι ¨διακοπές¨ είναι μέσα μας και δίπλα μας       

 όταν ασχολούμαστε με τους δικούς μας ανθρώπους.

 

Το παιδί μου αρνείται να διαβάσει

Ενάμιση μήνα μετά την έναρξη των μαθημάτων διατυπώνονται οι πρώτες ανησυχίες από τους γονείς ότι το παιδί τους δυσκολεύεται να διαβάσει. Η αγωνία τους αυτή δημιουργεί άγχος, το οποίο μεταφέρεται στο παιδί – μαθητή και τους οδηγεί στη λήψη μέτρων. Αυξάνουν τις καθημερινές ώρες διαβάσματος, προσθέτουν και άλλες το Σαββατοκύριακο για επανάληψη, μειώνουν το χρόνο του παιχνιδιού και απαγορεύουν κάθε άλλη δραστηριότητα πριν ολοκληρωθεί η μελέτη. Η ανάπτυξη μιας τέτοιας πιεστικής συμπεριφοράς, πιστεύουν οι γονείς, ότι θα βελτιώσει την υπάρχουσα κατάσταση. Στην πορεία όμως διαπιστώνουν ότι οι κόποι δεν αποδίδουν. Εδώ τα πράγματα σκουραίνουν. Προσοχή. Όχι πανικός.

Οι γονείς επιβάλλεται να επιδείξουν σύνεση και ψυχραιμία. Πρώτα απ΄ όλα επιβάλλεται να συναντήσουν το δάσκαλο/λα του παιδιού τους ώστε να αντλήσουν πληροφορίες για τη συμπεριφορά του παιδιού στο σχολείο. Χρειάζεται να εστιάσουν στην άρνηση του παιδιού να διαβάσει. Πίσω από την άρνηση του παιδιού μπορεί να κρύβεται  ελλειματική προσοχή.  Καταγράψτε τις αναγνωστικές δυσκολίες. Παράλειψη γραμμάτων κατά τη διάρκεια του διαβάσματος, προσπάθεια να μαντέψει τη λέξη από μερικά γράμματα ή από το νόημα συνθέτουν το προφίλ ενός μαθητή με  ελλειματική προσοχή. Ο μαθητής παρουσιάζει αυτά τα προβλήματα επειδή διαβάζει επιφανειακά και δε δίνει σημασία στις λεπτομέρειες. Συνήθως κουράζεται εύκολα και δε συγκεντρώνεται στη μελέτη.

Τι μπορούν να κάνουν οι γονείς; Να αναπτύξουν μια σχέση εμπιστοσύνης με το παιδί, να πιστέψουν  ότι θα τα καταφέρει και να είναι πιο ενθαρρυντικοί σε κάθε προσπάθειά του. Ειδικότερα:

  • Η μελέτη να ολοκληρώνεται σε σύντομο χρονικό διάστημα με ενδιάμεσες μικρές διακοπές ώστε το παιδί να μην κουράζεται.
  • Η προσέγγιση της μελέτης να γίνεται με ενδιαφέρον
  • Να χρησιμοποιήσουν εξωτερικά κίνητρα π.χ. χρήση υπολογιστή, παιχνιδομηχανής, κ.α.
  • Να πειραματιστούν με διαφορετικές στρατηγικές και τεχνικές π.χ. χρήση κατάλληλου λογισμικού που προσφέρει ελκυστική και αποτελεσματική μάθηση.
  • Να χρησιμοποιήσουν λογισμικά που ασκούν το παιδί στην προσοχή, στην παρατήρηση, έχουν διαβαθμισμένη δυσκολία, και το επιβραβεύουν αναλόγως στο τέλος της προσπάθειας.
  • Να βοηθούν το παιδί να ακολουθεί με το δάχτυλό του την ανάγνωση αλλά και να υπογραμμίζει λέξεις και συλλαβές που του ζητούν ώστε να ελέγχουν την κατανόηση.
  • Να κάνουν ερωτήσεις κατανόησης ώστε να ενεργοποιήσουν την προσοχή του.
  • Να μαγνητοφωνήσουν την ανάγνωση του παιδιού ώστε να ακούσει τη φωνή του και να προβεί σε επαναπροσδιορισμό της προσπάθειας.